DIERZIEKTE KLAUWAANDOENINGEN

Klauwaandoeningen zijn een veel voorkomend probleem in de melkveehouderij en hebben grote invloed op het welzijn van de koe. Circa 80% van de koeien heeft op enig moment in het jaar last van een klauwaandoening. Ongeveer 25% van deze dieren is zichtbaar (klinisch) kreupel (Bruijnis et al., 2010). Veelal veroorzaken klauwproblemen een afwijkende gang en soms zichtbare kreupelheid (Remmelink et al., 2018). 

Klauwaandoeningen kunnen ingedeeld worden in infectieus en niet-infectieus. Infectieuze letsels worden veroorzaakt door een kiem zoals een bacterie, schimmel of virus. Bij niet-infectieuze letsels wordt het letsel niet direct veroorzaakt door een kiem maar kan het wel secundair geïnfecteerd zijn (Ryckaert et al., 2013). De belangrijkste infectieuze aandoeningen zijn Mortellaro, stinkpoot, tussenklauwontsteking en tyloom. Infectieuze klauwaandoeningen worden veroorzaakt door bacteriën die in de rundermest voorkomen (Remmelink et al., 2018).
 
Klauwaandoeningen veroorzaken grote schade op melkveebedrijven. Deze schade is op te splitsen in directe economische schade (kosten behandeling en niet mogen leveren van melk van zieke of behandelde koeien) en indirecte schade (lagere melkproductie, verminderde vruchtbaarheid en vervroegde afvoer) (Hernandez, 2002). 

De geschatte economische schade als gevolg van klauwaandoeningen zijn gemiddeld €3.500,00 per jaar voor een bedrijf met 65 koeien. De kosten van klauwaandoeningen bedragen op een gemiddeld bedrijf €53,00 per koe per jaar (zie tabellen 5 en 6). De economische schade als gevolg van klinische klauwaandoeningen bedragen circa €83,00 en voor subklinische aandoeningen €16,00 (Cha et al., 2010). Mortellaro (digitale dermatitis) geeft hierbij de grootste schade, als gevolg van een hoge incidentie en relatief hoge prevalentie (Amory, 2004). De twee grootste kostenposten zijn: melkproductieverlies en gedwongen afvoer (Depreester, 2018).
 
Tabel 5: Gemiddelde kosten per klauwaandoening per jaar, verdeeld naar subklinisch en klinisch voorkomen (berekend voor een bedrijf met 65 koeien) (Bruijnis et al., 2010).
 
 
Slakkepoot
Stinkpoot
Mortellaro
Zoolbloeding
Wittelijn aandoending
Zoolzweer
Tyloom
Totaal
Subklinisch
-
€313,00
€191,00
€473,00
€83,00
-
€48,00
€1.108,00
Klinisch
€339,00
€272,00
€886,00
€237,00
€113,00
€455,00
€66,00
€2.368,00
Totaal
€339,00
€585,00
€1.076,00
€710,00
€195,00
€455,00
€114,00
€3.476,00
 
Tabel 6: Kostenfactoren als gevolg van klauwaandoeningen, met de gebruikte waarden/ kosten (Bruijnis et al., 2010).
 
Kostenfactor
Waarden / Kosten
 
Melkproductieverliezen
€0,12 per kg melk*
Klinische klauwaandoening veroorzaakt 8% productieverlies, subklinische klauwaandoening veroorzaakt 3% productieverlies
Afvoer
€240,00 tot €913,00
De kosten voor de vervanging van een koe die wordt afgevoerd als gevolg van een klauwaandoening (gebaseerd op de vervangingswaarde, afhankelijk van de leeftijd en lactatiewaarde)
Verlengde tussenkalftijd
€0,70 per dag
Kosten per dag dat de koe een verlengde tussenkalftijd heeft (de kans hierop bij een subklinische klauwaandoening is 20% en bij een klinische klauwaandoening 60%)
Arbeid melkveehouder
€20,00 per uur
Kosten voor extra arbeid die een melkveehouder levert bij het behandelen van een koe met een klauwaandoening
Weggegooide melk
€0,17 per kg melk
Kosten van melk die wordt weggegooid na het gebruik van antibiotica (deze kosten zijn hoger dan die van de productieverliezen, omdat de weggegooide melk al geproduceerd is)
Kosten klauwbekapper
€26,00 per visite per koe
De kosten voor het extra oproepen van een klauwbekapper (buiten koppelbekappingen om)
Kosten dierenarts
€30,00 of €85,00 per visite per koe
Afhankelijk van de aandoening wordt alleen een visite berekend (€30,00) of wordt de koe behandeld door de dierenarts (€85,00)
Behandelingskosten
€0,40 tot €6,00 per behandeling
De kosten voor bijvoorbeeld een klosje of antibiotica

* Ervan uitgaande dat het quotum volgemolken wordt.
Als een koe een zeer pijnlijke poot heeft of iets van dien aard, dan zet ik de AHV Cow Quick Bolus in. Meestal geef ik de AHV Cow Aspi er dan oraal bij en wanneer de poot dik en warm is, dan ik smeer de AHV Cow Udder Health Spray erbij.

L. de Wit, veehouder (Oudewater, Nederland)

AHV COW QUICK BOLUS

AHV Cow Quick Bolus

De AHV Cow Quick Bolus is een aanvullend mineraalvoeder voor rundvee (melkkoeien) voor acute situaties.
De bolus lost snel op (quick-release).

AHV COW ASPI

AHV Cow Aspi

De AHV Cow Aspi is een vloeibaar aanvullend diervoeder voor rundvee. Ondersteunt het herstel en het aansterken na ziekte. Te combineren met diverse AHV Cow producten.
 
  • Amory, J.R. (2004). Association between sole ulcer, white line disease and digital dermatitis and the milk yield of 1824 dairy cows on 30 dairy cow farms in England and Wales from February 2003-November 2004. Prev. Vet. Med 2008 Mar 17; 83 (3-4): 381-91
  • Bruijnis M., Hogeveen H., Stassen E. (2010). Inzicht in kosten klauwproblemen. Veeteelt augustus 1/2 2010, p. 50-52.
  • Cha E., Hertl J.A., Bar D., Gröhn Y.T. (2010). The cost of different types of lameness in dairy cows calculated by dynamic programming. Prev. Vet. Med. 2010 oct 1; 97(1); 1-8. 
  • Depreester E. (2018). Samen ten strijde tegen Mortellaro. Management&Techniek 4, 26 februari 2018, Boerenbond, p. 5-6.
    GDDiergezondheid.nl, Klauwaandoeningen (geraadpleegd op 19 mei 2018)
  • Hernandez J. (2002). Effect of lameness on milk yield in dairy cows. J. Am. Vet. Med. Assoc. 2002 Mar 1; 220(5): 640-4 
  • Remmelink G., van Middelkoop J., Ouweltjes W., Wemmenhove H. (2018) Handboek Melkveehouderij 2018/2019. Wageningen : Wageningen Livestock Research (Handboek / Wageningen Livestock Research 37), 540862
  • Ryckaert I., Anthonissen A., Tsey Chow T. (2013). Melkvee en klauwgezondheid. Departement Landbouw en Visserij, Duurzame Landbouwontwikkeling. Vlaamse overheid, D/2013/3241/287.

PRODUCTEN

Lees over diverse dierziekten en bekijk onze online catalogus.

ADVIES & DISTRIBUTIE

Wij voorzien u graag van advies op maat en verzorgen snelle distributie in uw regio.

AFSPRAAK MAKEN

Voor een oriënterend gesprek of bezoek aan ons kantoor kunt u gemakkelijk een afspraak maken.

HELPDESK

Onze internationale telefonische helpdesk staat u graag te woord en is 7 dagen per week dag en nacht bereikbaar via +31 (0)38-3030127 (lokaal tarief).